Czy cukier z owoców może niszczyć Twoją wątrobę?

Czy cukier z owoców może niszczyć Twoją wątrobę?

Fruktoza to cukier owocowy, który w naturalnej postaci dostarczany jest wraz z dietą w owocach oraz miodzie. Cukier ten jest w powszechnej opinii uznawany za zdrowy.

Fruktoza – cukier owocowy, który przyczynia się do rozwoju stłuszczenia wątroby
Fruktoza – cukier owocowy, który przyczynia się do rozwoju stłuszczenia wątroby
Artur Topolski (Specjalista Żywienia): Czy wiesz, że coraz więcej osób ma problemy z jelitami? Wzdęcia, zaparcia, biegunki, otyłość, grzybica, czy słaba odporność to mogą być oznaki problemów z jelitami. kliknij tutaj, aby dowiedzieć się, jak sobie pomóc.

Wynika to z faktu, iż spożyciu fruktozy nie towarzyszy wzrost glikemii oraz pobudzenie trzustki do syntezy insuliny. Z tego względu cukier ten uznawany był za zdrowy odpowiednik glukozy i polecany był nawet osobom cierpiącym na cukrzycę.

Wyniki nowych badań nie pozostawiają jednak złudzeń. Fruktoza odsłania bowiem swoje drugie, niepożądane oblicze – jej nadmierne spożywanie sprzyja bowiem rozwojowi otyłości, a także uszkodzeniu wątroby na drodze jej stłuszczenia.

Fruktoza i jej wpływ na zdrowie

Fruktoza to cukier zawarty w owocach i miodzie, jednak jej głównym źródłem w diecie jest syrop glukozowo – fruktozowy. Jest to substancja słodząca otrzymywana na drodze przetwarzania skrobi kukurydzianej

Substancja ta jest powszechnie stosowana przez producentów żywności, gdyż wyróżnia się pożądanymi cechami fizykochemicznymi oraz wysoką siłą słodzącą. Nadmierne spożywanie syropu glukozowo – fruktozowego wywiera niekorzystny wpływ na organizm.

Przede wszystkim – sprzyja przybieraniu na wadze, gdyż ten syrop słodzący pozbawiony jest jakichkolwiek wartości odżywczych i dostarcza pustych kalorii. Kolejnym niekorzystnym efektem dla zdrowia jest zaburzenie funkcjonowania ośrodka sytości. Fruktoza sprzyja wydzielaniu leptyny, co nasila głód i zwiększa ilość przyjmowanych pokarmów.

Ponadto spożywanie fruktozy odbija się niekorzystnie na profilu lipidowym krwi, generując wzrost stężenia trójglicerydów oraz cholesterolu LDL. Ostatnio coraz więcej mówi się o jeszcze jednym negatywnym skutku nadmiernego spożycia fruktozy – o rozwoju stłuszczenia wątroby. 

Fruktoza a stłuszczenie wątroby

Fruktoza wyróżnia się odmiennym od glukozy metabolizmem. Po spożyciu cukier ten nie jest wykorzystywany jako źródło energii przez komórki ciała. Fruktoza jest natomiast metabolizowana w wątrobie.

Tu podlega przekształceniu do związków będących prekursorami trójglicerydów oraz lipidowej frakcji VLDL. Prowadzi to do kumulowania się w miąższu wątroby trójglicerydów oraz cząstek VLDL, co ostatecznie skutkuje postępującym stłuszczeniem wątroby. Ponadto fruktoza nasila procesy lipogenezy de novo (przemiany węglowodanów w tłuszcze).

To dlatego wysokie spożywanie fruktozy jest jednym z najważniejszych czynników rozwoju niealkoholowego stłuszczenia wątroby. Inne istotne czynniki ryzyka to insulinooporność, cukrzyca, otyłość, podeszły wiek czy hipertriglicerydemia.

Wpływ fruktozy na rozwój choroby stłuszczeniowej wątroby doskonale obrazują wyniki badań klinicznych. Wykazano w nich m. in., że regularne spożywanie słodzonych napojów czy innych produktów bogatych w syrop glukozowo – fruktozowy prowadzi do stłuszczenia wątroby (Cantoral A., Contreras-Manzano A., Luna-Villa L. Dietary Sources of Fructose and Its Association with Fatty Liver in Mexican Young Adults. Nutrients. 2019; Basaranoglu M., Basaranoglu G., Sabuncu T. i wsp.:Fructose as a key player in the development of fatty liver disease. World J Gastroenterol 2013). 

Niealkoholowe stłuszczenie wątroby – co dalej?

W przebiegu niealkoholowego stłuszczenia wątroby dochodzi do kumulowania się tłuszczu w miąższu narządu. Z czasem ma miejsce uszkodzenie hepatocytów oraz indukowanie przewlekłego stanu zapalnego, co ostatecznie może skutkować rozwojem zwłóknienia i marskości, a nawet nowotworu wątroby.

Dlatego tak istotne jest zapobieganie rozwojowi niealkoholowego stłuszczenia wątroby, a jeśli już dojdzie do rozwoju choroby – ograniczenie jej postępu. A w tym celu doskonale sprawdza się dieta śródziemnomorska, cechująca się niskim spożyciem węglowodanów prostych oraz zwiększoną podażą nienasyconych kwasów tłuszczowych.

Stosowanie takiej diety może zapobiec rozwojowi stłuszczenia wątroby, a także łagodzić przebieg choroby, co znajduje odbicie w normalizacji poziomu enzymów wątrobowych we krwi.